Vareniclin (Varenicline) CAS: 249296-44-4

Bài tổng quan này xem xét cytisine—một alkaloid quinolizidine có nguồn gốc thực vật hoạt động như chất chủ vận một phần tại các thụ thể nicotinic acetylcholine α4β2—như một liệu pháp dược lý hiệu quả, an toàn và chi phí thấp để điều trị chứng nghiện nicotine. Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy cytisine hiệu quả hơn liệu pháp thay thế nicotine và có hiệu quả tương đương (hoặc tốt hơn) so với varenicline trong việc hỗ trợ cai thuốc lá, nhờ đó thuốc đã được đưa vào Danh mục Thuốc thiết yếu năm 2025 của WHO. Thông qua cơ chế cạnh tranh với nicotine để gắn vào thụ thể và điều hòa sự giải phóng dopamine tại hệ thống trung não-viền (mesolimbic), cytisine giúp giảm nhẹ các triệu chứng cai nghiện và hạn chế cảm giác hưng phấn (hiệu ứng phần thưởng) mà không gây ra mức độ lệ thuộc tương tự. Mặc dù có sinh khả dụng đường uống cao và hồ sơ an toàn thuận lợi—với các tác dụng phụ chủ yếu ở mức độ nhẹ như rối loạn tiêu hóa và ảnh hưởng đến giấc ngủ—nhưng phác đồ giảm liều truyền thống kéo dài 25 ngày lại gây bất tiện và dẫn đến tỷ lệ tuân thủ điều trị thấp, từ đó hạn chế hiệu quả trị liệu. Do đó, các nghiên cứu hiện nay tập trung vào việc phát triển các dạng bào chế giải phóng kéo dài tiên tiến—như viên ngậm tan trong miệng, hệ thống giải phóng bền vững dựa trên polymer và thuốc xịt miệng—đồng thời tối ưu hóa các phác đồ dùng thuốc thay thế (bao gồm liệu trình 12 tuần) nhằm cải thiện sự tuân thủ của người bệnh. Ngoài ra, các bằng chứng mới nổi cho thấy cytisine có thể mang lại hiệu quả trong việc điều trị chứng nghiện thuốc lá điện tử, mặc dù vẫn cần thêm các thử nghiệm quy mô lớn hơn để xác nhận điều này.